Chính phủ kiểm soát lợi suất Trái phiếu kho bạc 10 năm bằng cách nào?

Chính phủ kiểm soát lợi suất Trái phiếu kho bạc 10 năm bằng cách nào?

Chính quyền TT Trump đợt vừa rồi cố gắng gây áp lực lên FED về việc
cắt giảm lãi suất nhưng không thành công, chủ tịch Powell cũng không
ngần ngại bày tỏ quan điểm cứng rắn thậm chí là dằn mặt chính quyền
mới rằng quyết định của Fed không chịu ảnh hưởng bởi bất cứ chính phủ
đương nhiệm nào. Đường anh anh chạy, đường chú chú đi .

Nên ông Trump và bộ trưởng Tài chính đã phải tìm hướng đi khác, đó là
tập trung vào hạ thấp lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm (trong
bài này mình sẽ gọi tắt là Yield), kèm các chính sách thúc đẩy giảm
giá năng lượng. Trong bài trước đã chia sẻ với các bạn tầm quan trọng
của Yield đối với nền kinh tế, bài này mình sẽ tìm hiểu về cách thức
chính phủ có thể kiểm soát Yield mà không phụ thuộc vào Fed, và liệu
rằng nền kinh tế hoàn toàn phụ thuộc Fed, còn tổng thống và nội các
của ông chả có mấy vai trò như rất nhiều người vẫn nghĩ.

Trước hết, bản chất Yield là gì? Đó là chi phí vay chính phủ phải trả
cho người mua trái phiếu, hay nói cách khác chính phủ là con nợ còn
người mua trái phiếu là người cho vay. Kỳ hạn trái phiếu càng dài thì
yield sẽ càng phải cao, do người cho vay phải chịu mức độ rủi ro cao
hơn: lạm phát tăng theo thời gian, nguy cơ chính phủ vỡ nợ… Theo
logic, chính phủ càng vay nợ nhiều, với kỳ hạn càng dài trong khi nền
kinh tế èo uột thì yield sẽ càng tăng cao, kéo theo mortgage + lãi
suất dài hạn cũng tăng theo, và tăng chi phí cho cả nền kinh tế - một
vòng luẩn quẩn .

Vậy chính phủ có thể làm gì để hạ Yield ?

Trước hết, các chính sách của Fed có ảnh hưởng trực tiếp tới thị
trường tiền tệ ngắn hạn (lãi suất ngắn hạn, trái phiếu kỳ hạn ngắn)
hơn là tới Yield. Thực tế vào tháng 9/2024 khi Fed lần đầu tiên hạ lãi
suất sau 4 năm, thì Yield lại quay đầu tăng trở lại . Lý do là Yield
lại chịu ảnh hưởng lớn bởi các yếu tố khác, cụ thể là Cung - Cầu thị
trường. Do đó, những nỗ lực sau của chính phủ có thể giúp hạ bớt
Yield.

1. Giảm nhu cầu vay – giảm cung.
Đây là lý do và mục tiêu của Bộ hiệu quả DOGE ra đời. Chính phủ cần
cắt giảm quy mô, cắt giảm chi tiêu để hoạt động hiệu quả hơn, khi đó
không cần phải quá lạm dụng việc cứ tiêu hết tiền thì lại xin quốc hội
phê duyệt ngân sách, rồi phát hành thêm trái phiếu để chi tiêu.

2. Tăng nhu cầu mua trái phiếu – tăng cầu.
Khi chính phủ hoạt động hiệu quả hơn, các chính sách mới được đưa ra
có tác động tốt lên thị trường, nền kinh tế khởi sắc và vận hành ổn
định giúp người dân có thêm niềm tin vào CP. Niềm tin tăng cao kéo
theo nhu cầu mua trái phiếu CP của các tổ chức và cá nhân cũng tăng
lên, khi đó giá trái phiếu sẽ tăng và yield sẽ hạ.

3. Tái cơ cấu nợ, phát hành các trái phiếu với các kỳ hạn ngắn hơn.
Bộ tài chính có thể phát hành các khoản vay với kỳ hạn ngắn hơn, như 2
năm, 1 năm hoặc thậm chí dưới 1 năm, với yield thấp hơn yield của trái
phiếu 10 năm. Tăng nguồn cung của các loại trái phiếu kỳ hạn ngắn,
tương ứng sẽ giúp giảm nguồn cung của trái phiếu kỳ hạn 10 năm, và
phần nào giảm áp lực lên lãi suất ngắn hạn. Bộ trưởng tài chính cũ
Janet Yellen cũng đã từng thực hiện phương thức này. Tuy nhiên đây chỉ
là kế sách tạm thời, về dài hạn, chính phủ vẫn phải phát hành trái
phiếu với kỳ hạn dài.

4. Yêu cầu ngân hàng trung ương mua lại trái phiếu của chính phủ.
Hiện tại, không thấy Fed có dự định thực hiện kế hoạch này.

Hy vọng những chính sách của chính quyền Trump sẽ sớm có tác dụng,
giúp vực dậy nền kinh tế toàn cầu.